Każdy nauczyciel powinien cechować się starannością, sumiennością, słownością, uczciwością... Pedagog uczy i wychowuje swoich podopiecznych, ale też kształtuje ich postawy moralne i obywatelskie, z dużym naciskiem na miłość do Ojczyzny, poszanowanie Konstytucji Polski i tolerowanie każdego innego człowieka. Musi dążyć do progresu własnego i uczniów. Brzmi to spektakularnie, ale czasem teoria nie zostaje wcielona w życie i w miejsce osobnika pełnego cnót, spotyka się godnego pożałowania śmiertelnika, który zamiast zachęcić młodzież do zdobywania wiedzy, skutecznie ich do tego zniechęca.
Karygodne czyny pedagogów są kontrolowane, gdyż podlegają oni odpowiedzialności dyscyplinarnej. Nie ma tutaj samowolki i rozbisurmanienia. Szczegółowe zapisy dotyczące podstaw odpowiedzialności dyscyplinarnej nauczycieli zawarte są w Karcie Nauczyciela. Poniżej znajdziecie tylko najważniejsze informacje, ogólny zarys tematu.
Jeśli rzetelnie wykonujecie swoje obowiązki, to nie musicie drżeć, bo znaleźliście się w odpowiednim miejscu i stanowisku. Gorzej, jeśli ta solidność szwankuje... Do odpowiedzialności dyscyplinarnej może zostać pociągnięty każdy pedagog, bez względu na szczebel kariery, wygląd, szczery uśmiech czy piękny kolor oczu.
Jakie są kary dyscyplinarne?
Zwolnienie z pracy, czyli automatycznie pozbawienie środków do życia, nagana z ostrzeżeniem, utrata posady z jednoczesnym brakiem możliwości zatrudnienia w zawodzie nauczycielskim przez okres 3 lat. Osoba może też zostać bezpowrotnie wydalona z zawodu nauczyciela. Zatarcie śladu po karze dyscyplinarnej następuje po upływie 3 lat od dnia doręczenia nauczycielowi prawomocnego orzeczenia o ukaraniu, ale nie może być w tym okresie karany sądownie albo dyscyplinarnie. W przypadku kary zwolnienia z pracy z zakazem przyjmowania pedagoga do pracy w zawodzie nauczycielskim w okresie 3 lat od nałożenia kary podlega zatarciu po upływie 6 lat. W trakcie postępowania dyscyplinarnego nauczyciel może zostać zawieszony w pełnieniu obowiązków służbowych, a jego wynagrodzenie może zostać uszczuplone o kilkanaście, a nawet kilkadziesiąt złotówek.
Pedagog jest pociągnięty do odpowiedzialności także na zasadach, które wynikają z przepisów Kodeksu Pracy. Za nieprzestrzegane przyjętej organizacji i porządku pracy, przepisów bhp, przepisów przeciwpożarowych czy sposobu potwierdzenia przybycia i obecności w pracy może otrzymać karę upomnienia, karę pieniężną lub naganę.
Procedura dyscyplinarna
Jak w przypadku każdego wykroczenia na początku toczy się postępowanie wyjaśniające. Rzecznik dyscyplinarny wnikliwie bada sprawę i jeśli stwierdzi, że nauczyciel uchybił godności zawodu lub swoim obowiązkom, wszczyna postępowanie. W dalszej kolejności sprawa toczy się przed komisją I instancji, w wyniku której wydawane jest orzeczenie. Możliwe warianty rozwiązania to ukaranie, uniewinnienie bądź umorzenie postępowania. Od orzeczenia można się odwołać.
Czyny podlegające karze
Jakie zachowania nauczycieli są traktowane jako ciosy poniżej pasa i podlegają karze dyscyplinarnej? Muszą to być czyny zawinione o charakterze umyślnym bądź nieumyślnym. Brane są pod lupę tylko działania bezprawne, czyli robienie rzeczy zabronionych albo nie wykonywanie swoich obowiązków (zaniechanie). Ważne: nie idź do pracy pod wpływem alkoholu, jak też nie uskuteczniaj libacji z uczniami. Jeśli ktoś podniesie ci ciśnienie, wyluzuj się, policz do dziesięciu, ale nigdy nie podnoś na wychowanków ręki. Czasem ciśnie się na usta kilka niecenzuralnych epitetów, ale powstrzymaj się od besztania, szydzenia czy nabijania się z kogoś. W szkole zabroniona jest nie tylko przemoc fizyczna, ale i psychiczna. Niedopuszczalne jest tez fałszowanie dokumentacji czy publiczne krytykowanie decyzji dyrektora. Karze dyscyplinarnej podlegają też takie przewinienia jak: molestowanie ucznia, czyny nierządne, udzielanie niedozwolonej pomocy wychowankom podczas egzaminowania, opuszczanie sali lekcyjnej w toku zajęć.
Do tej listy można dopisać jeszcze wiele punktów, ale miejmy nadzieję, że większość nauczycieli, to osoby z pasją i z poczuciem misji do wykonania - przygotowania młodych, inteligentnych obywateli do uczciwego i godnego życia.
