Jak piszemy — pęseta czy penseta?

Odpowiedź na to pytanie wydaje się zupełnie prosta, ale gdy przychodzi do wyboru właściwej formy, pojawiają się wątpliwości. Być może wynikają one z faktu, że jeszcze niedawno słowniki podawały dwie formy: penseta i pęseta.

Obecnie jedyną poprawną formą jest:

Jest to tzw. zapożyczenie brzmieniowe, które nawiązuje do oryginalnej wymowy wyrazu. Przyjęto je w takiej postaci z uwagi na to, że przed spółgłoską szczelinową s samogłoska ę zachowuje swoją nosowość.

Wyraz ten pochodzi z języka francuskiego, od słowa pincette, oznaczającemu szczypczyki. Pęseta to określenie niewielkich szczypiec posiadających sprężyste ramiona, używanych do chwytania lub usuwania drobnych przedmiotów. Pęsety stosuje się głównie w kosmetyce, ale nie tylko. Korzystają z nich również lekarze, informatycy czy też mechanicy.

Niepoprawne formy: 

Uwaga!

Możemy również napisać pinceta. Ale tylko napisać!!! Artykulacja słowa jest niezmienna, niezależnie od pisowni, dlatego zawsze wymawiamy je z samogłoską nosową ę. Określenie to, w fachowej literaturze, pojawia się nawet częściej niż pęseta.

Przykłady użycia:

Unikatowy zestaw pęset, poruszających się z trzema szybkościami…

Regulacja siły docisku pęset…

…kremem lub wazeliną, później można ostrożnie i powoli wyjąć go pęsetą. Ten drugi sposób powoduje jednak silny ślinotok u owada, co…

…Kształt zbyt gęstych brwi można kontrolować nie tylko za pomocą pęsety. Można udać się do kosmetyczki na wosk (szybki i bezbolesny)…

Jeżeli dziecko ugryzła pszczoła, zdecydowanym ruchem ku górze wyjmij żądło (osa go nie zostawia). Możesz użyć pęsety. Nie wciskaj żądła, gdyż jest zakończone woreczkiem z jadem.              

Mamo To Ja, nr 7, lipiec 2014, s. 55

Włosy po wyrywaniu pęsetą stają się grubsze i twardsze. Dlatego nigdy nie pozbywajmy się w ten sposób włosów np. pod nosem lub na brodzie.

Małgorzata Lorkowska: O depilacji prawie wszystko, Gazeta Wyborcza, 1998-11-20

Wyjęłam z kosmetyczki pincetę, pochyliłam się nad Filipem i wyrwałam mu trzy włosy ze skroni.

 Krystyna Kofta: Fausta, 2010

Dodatkowe informacje:

Pęseta to rzeczownik rodzaju żeńskiego.

Żeby łatwiej było Ci zapamiętać, przygotowaliśmy fiszkę, którą możesz wydrukować i powiesić w dowolnym miejscu.